TÜRKİYE AÇ

Son dönemlerde ekonomik bir krizin ortasındayız. Hepimiz bunu sonuna kadar hissediyoruz. Peki ekonomiyi istatiksel bir açılımla yorumlarsak ne olur araştırmalara ve sonuçlara bir göz atalım.

TÜRK-İŞ Araştırmasına göre 2021 Şubat ayında,

  • Dört kişilik bir ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması tutarı (açlık sınırı) 2.718,89 TL,
  • Gıda harcaması ile birlikte giyim, konut (kira, elektrik, su, yakıt), ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri ihtiyaçlar için yapılması zorunlu diğer aylık harcamalarının toplam tutarı ise (yoksulluk sınırı) 8.856,31 TL,
  • Bekâr bir çalışanın ‘yaşama maliyeti’ ise aylık 3.296,62 TL oldu.

Dört kişilik bir ailenin aylık gıda harcamasında (mutfak masrafı) bir ayda 67 TL, temel ihtiyaçlar için yapılması gereken toplam harcamalarda (aile bütçesi) ise 218 TL ek harcama gereği ortaya çıktı. Yılın ilk iki ayı itibarıyla sadece mutfağa gelen ek maliyet 129 TL oldu. Bir yıl öncesine göre aylık gıda harcamasındaki artış 462 TL ve yapılması gereken toplam harcama 1.503 TL arttı.

Milyonlarca ücretli çalışanın bir aylık çalışması karşılığında elde edebildiği ve -işveren ve hükümet tarafından oy çokluğuyla belirlenmiş olan- asgari ücret net 2.825,90 TL’dir. Asgari ücret ile en düşük tutarda olan işsizlik sigortası ödemesi, kısa çalışma ödeneği, nakdi ücret desteği, işçi ve esnaf emekli aylığı vb. emek gelirleri bir arada değerlendirildiğinde “insan onuruna yaraşır” geçim şartlarını sağlamanın güçlüğü ortaya çıkmaktadır.

Kayıt dışı istihdam edilenler ile işsizlerin durumu ise “izahtan varestedir”.

TÜRK-İŞ ile TÜİK tarafından hesaplanan gıda fiyatları endeksi ile TÜİK tüketici fiyatları endeksi değişimi, son on iki ay itibarıyla, aşağıdaki şekilde yer almaktadır. Son aylarda gıda fiyatları genel fiyatların üzerinde bir seyir izlemiş ve yüzde 20’ler bandına yerleşmiştir.

TÜRK-İŞ’in verileri temel alındığında “mutfak enflasyonu”ndaki değişim 2021 Şubat ayı itibarıyla şu şekilde olmuştur:

  • Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin “gıda için” yapması gereken asgari harcama tutarı bir önceki aya göre yüzde 2,53 oranında artış gösterdi.
  • Yılın ilk iki ayı itibarıyla fiyatlardaki artış yüzde 4,98 oranında oldu.
  • Gıda enflasyonunda son on iki ay itibarıyla artış oranı yüzde 20,44’dür.
  • Yıllık ortalama artış oranı ise yüzde 17,68 olarak hesaplandı.

Bu kadar veriye rağmen Türkiye’de bunları karşılayacak donanımın olmaması hepimizi büyük bir umutsuzluğa sürüklüyor.